Arama sonuçlarınız

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Benlik Benlik (şelf) sosyal psikolojide önemli araştırma konularından biridir. Tarihsel olarak da sosyal psikologların üzerinde durdukları ilk konular arasında yer alır. W. James benliğin hem insanın kendini bilme ve değerlendirme konusu gibi hem de düşünce ve...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Başarı Güdüsü Motivasyon çalışmalarında insanın temel güdüleri arasında sayılan başarı güdüsü (need for achievemeni) kabaca bir işi en iyi şekilde yapma eğilimi olarak tanımlanabilir. Psikolojik temelli modernleşme teorisyenlerinden McClelland (1961) başarı...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Azınlık Etkisi Küçük gruplarda azınlık etkisi (minority social influence) başta Moscovici (1969 1976) olmak üzere çeşitli sosyal psikologlar (Lage Naffrechoux Nemeth Wachtler Paicheler vb.) tarafından incelenmiş ve kavramsallaştırılmıştır. Moscovici'ye göre...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Ayrımcılık Ayrımcılık (discrimination) Latince ayırma anlamına gelen discriminatio sözcüğünden gelmektedir. Terim felsefi (doğruyu yanlıştan ayırma) ekonomik (fiyatların ayrımı) kullanımları dışında toplum alanına aktarıldığında avantajsız bazı sosyal kesimlerin...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Ayna Etkisi Literatürde diyadik etki olarak adlandırılan bu olgu bir çift ya da ikili oluşturan bireylerden birinin davranışının diğerinde benzeri davranışı meydana getirme eğilimidir. Bu terim genellikle kendini açma olgusunun karşılıklılığını ifade etmek için...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Ayna Benlik Ayna benlik (looking-glass şelf) kavramı benliğin kişiler arası ilişkiler içersinde ve diğerlerinin tepkilerine göre oluştuğunu vurgulayan benlik anlayışının anahtar kavramlarından biridir. Ayna benlik kavramı teorik temellerini Hegel'in Efendi-Köle...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Ashby Yasası Sibernetik teorisyenlerinden W. R. Ashby (1958) tarafından karmaşık organizmaların (insan makine ekipman seti vb.) özelliklen konusunda ortaya atılan bu yasa organizma ile çevrenin etkileşiminde organizmanın çevresel mesajlara veya uyaranlara karşılık...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Arketip Arketipler Jung'un ifadesiyle kolektif bilinçaltının içerikleridir. Bir tür ilkel atavi imajlar diyebileceğimiz arketipler davranışlarımızı yönlendirir ve folklor malzemesi sanat eseri masal ve efsane gibi kişisel veya kolektif üretimleri etkiler. Bu...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Anti-Psikiyatri Anti-psikiyatri terimi genel olarak psikiyatri ve psikanalizin Ortodoks biçimine karşı 1955 ile 1975 yılları arasında gelişen eleştirel hareketi ifade etmektedir. David Cooper tarafından belirli bir bağlamda ortaya atılmış olan terim daha sonra...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Anomik Kişilik Ölçeği Anomi olgularının emprik düzeyde incelenmesi çerçevesinde Srole tarafından geliştirilen bu ölçek kişilerin sosyal entegrasyon düzeylerini belirlemeyi amaçlamaktadır. 1956 yılında geliştirilen ve 1960'lı yıllarda yaygın olarak kullanılan ancak...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Anomi Anomi genel olarak sosyal bağın zayıflamasını ifade etmektedir. Ancak Parsons'ın modern çağdaş sosyal bilimin merkezi kavramlarından biri saydığı anomi kavramı sosyal bilimlerin tarihi boyunca farklı çağrışımlar ve anlamlarda kullanılmıştır. Etimolojik olarak...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Angajman Angajman (commitment) bireyin kendi davranışlarına bağlılığı bir başka deyişle birey ile edimleri arasındaki bağ şeklinde tanımlanabilir. Kiesler (1971) tarafından incelenen angajman olgusu ya hep ya hiç tarzında değil bireyin davranışlarını sahiplenme ya...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Analojik İletişim Palo Alto Ekolü'nün kişiler arası iletişimde (kullanılan enformasyonun kodun ya da işaretlerin türüne göre) ayırtettiği iki iletişim tarzından biridir (diğeri dijital iletişim). Ekolün kurucusu Bateson'a göre tüm iletişimler iki tip enformasyon...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Alttan Gelen Etki İzlenim oluşumunda belirli bir hedef kişi hakkında genel olarak mevcut şema veya kategori kullanılmakta ve hedeften gelen enformasyonlar bu şema doğrultusunda (top down) işlenmektedir. Ancak bu şema veya kategori yeterli olmadığında alt...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Alterite Alter (diğeri) sözcüğünden türetilen bu terim bir kişinin kendisinden bir başkasının salt varlığını ifade etmektedir. Bireyin diğeriyle ilişkisi başlangıçtan itibaren çalışmalı bir nitelik taşımaktadır. Diğeriyle karşılaşma bireysel kimliğin oluşumunda en...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Alter Ego Aslında psikanalitik vokabülere ait olan alter ego terimi sosyal psikolojide psikodrama benlik ve/veya kimlik analizleri alanında da kullanılmaktadır. Alter ego kısaca diğer-ben yardımcı-ego bana benzeyen bir başkası olarak tanımlanabilir. Moscovici'ye...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Alt Mantıklar Günlük düşünce ve metin analizlerinde sıklıkla kullanılan alt-mantıklar (infra-logics) terimi formel mantık sınırları dışında kalan düşünce tarzlarına işaret etmektedir. Klasik formel mantık düzeni bir bütünün öğelerinin çelişmezlik üçüncü halin...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Algısal Kabartma Algısal kabartma veya görünür kılma kavramı (pregnance) Moles'ün terimleriyle belirsiz olguları anlamaya çalışan bir araştırmacının ilgilendiği olguyu çerçevelemesini ve böylece hatları az çok belirli bir biçim oluşturmasını ifade etmektedir...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Algısal Değişmezlikler İnsan algısında nesne algılamaya ilişkin kuvvetli eğilimin yanı sıra büyük bir istikrarlılık (stability) vardır. Bir adamın boyu size doğru yaklaştıkça değişiyor gibi görünmez halbuki gözün ağtabakasına (retina) düşen imge gittikçe...

Yanıt: Psikolojide Kavramlar Algısal Belirginlik Algısal belirginlik (saliency) uyaranların kendi bağlamı içinde dikkati çeken bir niteliğidir. Kognitif işlemlerde bir durumun bazı yanları daha çok dikkate alındığında benzer durumlarda tercihen tekrar ele alınması beklenir bu yanlar algısal...